Gieo thói quen, gặt vận mệnh

THÓI QUEN KHÔNG PHẢI LÀ VẬN MỆNH. Nhưng khám phá vòng lặp của thói quen quan trọng đến nỗi nó tiết lộ một sự thật cơ bản: khi một thói quen hình thành, não bộ ngừng tham gia hoàn toàn vào việc ra quyết định.

Mấy hôm trước mình đi rừng Lò Gò Xa Mát với Th., cậu hdv hiền lành, nhiệt thành nên mình rất cảm mến. Trên đường trở về, cậu lại gọi điện theo vì phát hiện sáng nay tính nhầm 1 xe nên thu thêm của mình 200k, cậu cứ áy náy “ngại quá, giờ không biết làm sao”. Mình nói cứ giữ đấy uống nước với Anh Em.

Hôm đó là một ngày tuyệt vời và mình rất biết ơn những gì họ hỗ trợ cho gia đình và Tom Tim. Mình cũng thấy ái ngại khi nghe Th chia sẻ lương kiểm lâm giờ tăng từ 3.9tr/tháng lên 4.2tr sau thâm niên 5 năm(là tất cả thu nhập rồi). Ấy thế mà hôm sau mình nhận tin nhắn “E nạp card vào số đt a ak hehe, sory a nhiều nha vì đã tính nhầm tiền của a mong a thông cảm ak, e Th.”

Chú Th. thật thà, Hướng dẫn viên VQG Lò Gò Xa Mát

Mình không đưa tài khoản, Cậu nhất định tìm cách trả lại vì “anh củng gưỉ tụi em uống nước nhiều rùi mà” (ko nhiều gì đâu). Mình không nhắn nữa vì rất tôn trọng Th. Cậu làm vậy để thấy thoải mái và mình nghĩ không nên thay đổi một người gieo suy nghĩ và thói quen tốt.

Gieo suy nghĩ gặt hành vi, gieo hành vi gặt thói quen, gieo thói quen gặt tính cách, gieo tính cách gặt vận mệnh”.

Lão Tử

Cuốn sách Sức Mạnh Của Thói Quen cho mình biết một vòng lặp được hình thành 28 ngày có thể khiến ta hành động một cách tự động, vô thức, ko phải ra quyết định. Mỗi gợi ý, điểm kích hoạt sẽ tự dẫn đến hành động và cho kết quả hay phần thưởng. Cá nhân có thói quen (habit), tổ chức, xã hội quốc gia đều có lề thói (routine). Thói quen không thể loại bỏ, thủ tiêu, nó luôn còn đó nhưng có thể thay đổi thành thói quen tốt bằng điểm gợi ý khác, hành động khác hay “phần thưởng” khác. Tuy nhiên, những câu chuyện cá nhân đến tổ chức như một đội bóng, một tập đoàn (Starbucks) một giáo đoàn (Martin Luther King), để thay đổi thành công cần một lý do, mục đích tự giác ngộ hay sự tự nguyện. Niềm tin đó, sự kiên trì đó cũng là một năng lực cần tôi luyện, hoặc nảy sinh từ khủng hoảng… không phải ai cũng đủ sức và quan tâm để giúp ta thay đổi.

“THÓI QUEN KHÔNG PHẢI LÀ VẬN MỆNH. Nhưng khám phá vòng lặp của thói quen quan trọng đến nỗi nó tiết lộ một sự thật cơ bản: khi một thói quen hình thành, não bộ ngừng tham gia hoàn toàn vào việc ra quyết định. Nó ko còn làm việc chủ động hay chuyển sự tập trung vào việc khác. Vì thế nếu không phải bạn đang cố tình CHỐNG LẠI một thói quen hay tìm được một hoạt động mới, mô hình đó sẽ tự mở ra” (SỨC MẠNH CỦA THÓI QUEN, Charles Duhigg)

Vòng Lặp của Thói Quen

Chuyến dã ngoại đạp xe, cắm trại Hồ Dầu Tiếng và VQG Lò Gò Xa Mát ở Tây Ninh 10/2020

#PowerOfHabit

Một ngày ở Buôn Ma Thuột

Buôn Ma Thuột, mảnh đất thân thương ở Cao Nguyên Trung Phần, vẫn mãi đầy thú vị để yêu thương và khám phá.

Hôm nay Ba đưa Tom, Tim và Mẹ Tú đi khám phá Buôn Ma Thuột của Ba. Nói là của Ba vì đây cũng là miền thương nhớ, có những những nơi, những cảnh mà Ba thấy gắn bó. Đặc biệt và trùng hợp, 2 lần vừa đặt chân đến BMT là được tin Tom, Tim “nảy mầm” (May.2011, Apr.2015).

Đến BMT sáng sớm, cả nhà mình trải nghiệm tô bún chìa. Hỏi để biết chìa là cái gì, chủ quán bốc cho xem miếng chìa. Nhìn ba tô bún hơi choáng cơ mà Tim húp hết nước và con bún cuối cùng.

Rồi nhà mình đánh một vòng vào Akothon, Ba giải thích cho Tom về cái tên Buôn Ma Thuột, về điển tích “người chui qua lỗ đất”. Giữa buôn làng đã hiện đại hoá, Arul vẫn ngày càng đẹp, đằm thắm và sâu sắc, nhẹ nhàng. Một không gian của đam mê, nâng tầm giá trị văn hoá Ede mà không thấy sự vĩ cuồng. Rồi nhà mình cùng phượt qua buôn Trấp, buôn Kuop…để đến với thác sương, thác khói. Dray Nur không còn nhiều nước, bán vé thu tiền mà không có sự đầu tư, tiêu điều, tiếc thay (trước đây vào cổng có ban nhạc Tây Nguyên hào sảng, có ly cà phê ban mê mời chào). Tim bị trượt chân té, tảng đá đè lên chân, ơn trời, không có tai nạn nào đáng tiếc xảy ra. Tom nhìn dòng thác yếu ớt, hiểu nguyên nhân các biến đổi, mà trầm tư

Những ngôi làng Edeh và nhà dài truyền thống

Nhà mình luôn có một món hẹn ước với Daklak, Daknong đó là cơm gà nên điểm đến tiếp theo là Cơm Gà 52 ở ngã ba Duy Hoà. Căng dây bụng, chùn dây mắt. Khách sạn thẳng tiến, nghỉ giữa hiệp.

Hai đứa ngủ ngon say nên một số điểm buổi chiều đành bỏ qua. Rồi khăn gói, ra đường hóng gió. Ba Tom trực chỉ huyện Cư MGar đến với HLăm coffee farm, nơi cô gái Tày kết hôn với chàng trai Ede để mang đến một không gian, từ kiến trúc nhà gỗ, bài trí, đến món ăn có sự hoà hợp hai miền Tây Bắc & Tây Nguyên. Gỏi lá sắn (khoai mì), xiên heo, bò một nắng nướng với muối trứng kiến, cơm lam… Ngon chân thật, yên bình.

Thưởng thức ẩm thực Tây Nguyên, Tây Bắc

Trở về trung tâm, sau bữa tối, dĩ nhiên những ly sô cô la Azzan là món Ba Tom khăng khăng không thể bỏ qua. Ngồi bên vỉa hè, cái mát mát lạnh lạnh trời Tây, ly socola thơm dịu. Con không bị tai nạn hôm nay, vợ chồng còn tựa vào nhau, đó là “pursuit of happyness” của mình. Không phải là mưu cầu hạnh phúc, mà là theo đuổi một lối sống trân trọng hạnh phúc nho nhỏ mỗi ngày. Không trì hoãn.

Dạo phố, nhà thờ, quảng trường, nghe nhạc ké…và một ngày của Tom Tim sẽ không trọn vẹn nếu thiếu vài trò chơi ở công viên.

Vậy đó, Buôn Ma Thuột, mảnh đất thân thương ở Cao Nguyên Trung Phần, vẫn mãi đầy thú vị để yêu thương và khám phá.

Tiết trời se lạnh, ly cà phê Ba Mê và ca cao nóng

Buôn Ma Thuột, tháng cuối năm 2020.

Ta cứ đi cùng nhau…

Mỗi lần trở về an toàn, thầm biết ơn, rồi ngồi trao đổi với nhau: 3 điều thích nhất, 3 điều không thích nhất và cùng rút kinh nghiệm cho các chuyến tiếp theo.

Mình vẫn luôn mong muốn có thời gian để rong chơi với Tom, Tim, giúp các con học hỏi và trưởng thành qua các tình huống thực tế. Có người nói với mình “cũng thích mà không biết bắt đầu từ đâu”. Mình nghĩ rằng “cứ bắt đầu thôi”.

Bọn mình đi chơi khi Tom, Tim còn nhỏ. Khi ra khỏi nhà là Mẹ phải có checklist từ bao nhiêu ngăn/gói sữa, nước nóng, nước nguội, tã bỉm cho con. Khi lớn hơn xíu thì áo quần, đồ ăn vặt, thuốc trừ muỗi, đồ bơi, áo ấm, túi ngủ… cứ dần dà, bắt đầu với việc sắp xếp, phân công nhiệm vụ khoa học hơn. Trước mỗi chuyến đi, đôi khi là cả đêm thức ngủ để hoàn thành công việc chuyên môn. Sau mỗi chuyến đi, Ba Mẹ cũng phải thở một lúc. Nhưng nhìn lại, đó là hành trình trọn vẹn niềm vui để các con phát triển.

Không biết hữu duyên hay cố tình, mà gia đình mình thường chọn những nơi ít ai đi, để được yên tĩnh kết nối, hòa mình với thiên nhiên. Không có nơi nào là quá tiện nghi sang trọng, nên các con phải học thích ứng, kiến tạo và cảm thụ niềm vui từ những điều nhỏ bé. Nếu cái gì con chưa biết, thì con mở tấm lòng ra để thử, không định kiến.

Đạp xe trong rừng mưa, trơn, sợ vắt

Chúng ta phải học tiết kiệm nhưng không hà tiện. Thức ăn là món quà trời ban, các con không được phung phí. Những gì còn lại của bữa BBQ tối, có thể là một bữa sáng ngon lành, chủ động. Chúng ta có thể hái vài ngọn chè xanh, để có một bữa sáng bình yên bên góc vườn, nghe chim hót. Chúng ta đến và đi tử tế, để chủ nhà cũng gói ghém ân tình, trao tặng mấy quả sầu riêng chín vườn.

Mạo hiểm một chút, vượt qua giới hạn bản thân cũng là phần thưởng cho mỗi chuyến đi. “Nothing ventured, nothing gained”.

Tim đã bổ té sấp mặt hai lần trên con đường khá trơn, gặp nhiều vắt cắn, nhưng vẫn hoàn thành một cung đường dài. Tom hiểu rằng, với một chút chuẩn bị chu đáo, ở đâu chúng ta cũng có thể có một bữa ăn ngon, lành theo ý của mình. Hộp đựng sữa cho Tim năm nào, giờ là các ngăn đựng gia vị, tiêu muối đường của Ba.

Bữa ăn trưa “tận dụng” giữa rừng Nam Cát Tiên

Cả nhà mình quen với việc cùng lên kế hoạch, phân công công việc. Mỗi lần trở về an toàn, thầm biết ơn, rồi ngồi trao đổi với nhau: 3 điều thích nhất, 3 điều không thích nhất và cùng rút kinh nghiệm cho các chuyến tiếp theo. Mỗi người một chút trách nhiệm, một chút chia sẻ và phối hợp, chúng ta học hỏi qua từng chuyến đi, để được đi xa hơn, vui hơn…cùng nhau.

B’lao 8.2022.

Xin Ông Già Noel món quà “tử tế”

Mong những lời nói thuần lành sẽ được lan tỏa nhiều hơn để không có trẻ em nào phải thêm đắn đo lựa chọn xin Ông Già Noel một món quà hay một lời tử tế.

Cũng như bao nhiêu đứa trẻ khác, đến Noel, Tom và Tim có sự hoài nghi lẫn sự mong chờ. Nhưng quà thì ai không thích chứ? Và ba mẹ cũng bảo phải viết thư thì Ông mới cho quà đúng ý cơ mà.

Tom có vẻ nhanh trí, nghĩ ra đủ món quà để xin, rồi lại thôi. Ba bảo rằng “năm nay có rất nhiều bạn không may do đại dịch, Ông Già Noel chắc phải bận rộn ưu ái cho các bạn đó lắm. Các con nên xin những món quà hợp lý, có niềm vui là được, đồ chơi cũng nhiều rồi, nên cân nhắc”.

Tom băn khoăn “hai năm trước ông cho cái cano, rồi bây giờ thay pin hai lần rồi, cần xin ông cục pin mới, Ông có biết không nhỉ”. Kết quả là cậu nắn nót viết thư “con xin ông MỘT CỤC PIN SUPER LI-I ON, 7.4V, 1800mAh”. Xong, hy vọng sẽ “hồi sinh” chiếc cano núp xó lâu nay.

Nhưng em Tim sao còn lăn tăn mãi. Mẹ ơi, khó quá, chỉ có một sự lựa chọn thôi ư? Thế con có thể xin ông cho chân Mẹ bớt đau được không Mẹ? Mẹ bảo Mẹ sẽ không sao, Tim xin quà đi. Thế rồi tự nhiên Tim khóc. Ba hỏi thăm thêm thì Tim càng khóc to. Bởi vì

“con muốn xin Ông Già Noel cho bạn T.A đừng gọi con là đồ đầu trọc, đồ đầu hói nữa”.

Tim nức nở

Các bạn nhỏ chỉ đùa với nhau thôi, con đừng bận tâm (Ba giải thích vậy). Nhưng Ba cũng biết Tom, Tim cũng chịu đựng khá nhiều những lời nói không hay, những nhận xét về ngoại hình đôi khi cả từ người lớn vô tâm.

Mong những lời nói thuần lành sẽ được lan tỏa nhiều hơn. Tim, Tom, Ba, Mẹ cũng lưu ý thực hành nhé, để không có trẻ em nào phải thêm đắn đo lựa chọn xin Ông Già Noel một món quà hay một lời tử tế.

Các con vẫn tin, chờ ông già Noel

Noel 2022

Làm cho nó sạch đẹp

Trẻ con nên học giúp các công việc phù hợp để qua đó học thêm kỹ năng, nỗ lực đến cùng và thái độ, giải quyết vấn đề. Lớn lên, các con sẽ là người hành động, nói được làm được.

Đối với Tom, Tim, để cho 2 bạn có ý thức giữ gìn nhà sạch sẽ, không viết vẽ bậy lên tường thì tốt nhất là để 2 bạn tham gia làm cho nó sạch đẹp.

Tom Tim xem đấy là niềm vui lớn cuối tuần. Tom chuẩn bị bước qua tuổi thứ 8, hãnh diện đi chọn sơn, mua lăn…là thợ chính trong nhà.

Bắt đầu từ phần dễ
Phần này hai đứa làm bẩn nhiều nhất
Ngắm thành quả cuối ngày

Trẻ con nên học giúp các công việc phù hợp để qua đó học thêm kỹ năng, nỗ lực đến cùng và thái độ, giải quyết vấn đề. Lớn lên, các con sẽ là người hành động, nói được làm được.

Sài Gòn, sơn nhà mừng sinh nhật Tom và đón Tết 5/1/2020

Nghỉ lấy sức